Naprawa i serwis klimatyzacji w samochodach hybrydowych

Samochody hybrydowe zaczynają mieć coraz większy udział na polskich drogach, a to oznacza, że prędzej czy później trafią do Twojego serwisu. O ile samochód zasilany paliwem płynnym i prądem elektrycznym wygląda bardzo podobnie, to ich obsługa może się znacznie różnić. Nawet tak podstawowa czynność jak serwis układu klimatyzacji nie może być wykonywana przez pierwszego lepszego mechanika samochodowego. Do obsługi nowoczesnych aut ekologicznych potrzebujesz nie tylko wiedzy, ale i dedykowanych narzędzi.

Jaki olej do sprężarki klimatyzacji w aucie hybrydowym?

Nie inaczej jest w układzie klimatyzacji. Kompresor klimatyzacji jest urządzeniem elektrycznym, a nie mechanicznym i zasilany jest przez silnik elektryczny, a nie spalinowy. Już sam sposób zasilania sprężarki sprawia, że warsztat musi być wyposażony w specjalne urządzenie do serwisu klimatyzacji. Standardowa sprężarka mechaniczna smarowana jest olejem typu PAG (glikole polialkilenowe), który przewodzi prąd. Sprężarka elektryczna wymaga smarowania olejem typu PEO (oleje poliestrowe), który wspomnianego prądu nie przewodzi. Dedykowana hybrydom maszyna do klimatyzacji powinna posiadać poza oddzielnymi pojemnikami na różne typy olejów, także osobne układy olejowe i końcówki podłączeniowe. Ma to zapobiec ewentualnemu zmieszaniu płynów w trakcie obsługi różnych pojazdów.

Bezpieczeństwo podczas serwisu klimatyzacji w aucie hybrydowym

Samochód hybrydowy wyposażony jest m.in. w sprężarkę podłączoną do trójfazowego wysokonapięciowego silnika elektrycznego. Oznacza to, że mechanik obsługujący pojazd jest w niebezpieczeństwie. Dlatego nawet podczas prostego serwisu klimatyzacji konieczne jest stosowanie zasad bezpieczeństwa. Ochrona elektromechanika obejmuje: stosowanie gumowych rękawic chroniących przed porażeniem prądem elektrycznym, umieszczenie pilota samochodu w odległości nie mniejszej niż 15 metrów od pojazdu w celu uniknięcia jego samoczynnego uruchomienia elektroniki, oraz odłączenie wtyczki serwisowej i rozładowanie kondensatorów.

prowadzisz warsztat samochodowy?

Kary dla kierowców i warsztatów usuwających DPF

Dane Komendy Głównej Policji wskazują na śmierć ok. 3 tys. osób w wypadkach drogowych w roku 2019. W tym samym roku ponad 40 tys. osób przedwcześnie zmarło z powodu zanieczyszczenia środowiska, w tym powietrza. Dodając do tego 73 procentowy udział samochodów starszych niż 10 lat na polskich drogach, Najwyższa Izba Kontroli musiała zaproponować zmiany.

usuwanie DPF

Po przebadaniu ponad 60 tys. samochodów, 57% nie spełniało norm emisji spalin w zakresie emisji tlenków azotu, tlenku węgla, węglowodorów i cząstek stałych. W związku z tym NIK apeluje do Ministra Infrastruktury o podjęcie działań w celu wprowadzenia przepisów określających sankcje wobec osób odpowiedzialnych za zlecanie, oferowanie oraz wykonanie usługi usunięcia z pojazdu urządzeń zamontowanych przez producenta w celu ograniczenia emisji substancji szkodliwych dla zdrowia i środowiska.

Pozostałe wnioski w pigułce

  • obowiązek przeprowadzenia dodatkowego badania technicznego dla samochodów w określonym wieku i po określonym przebiegu silnika,
  • dokładny pomiar emisji spalin podczas badania technicznego, umożliwiający niedopuszczenie auta do ruchu, gdy nie spełnia wymagań homologacyjnych,
  • określenie sposobu przeprowadzania kontroli Stacji Kontroli Pojazdów, dokumentowania kontroli, wyników oraz postępowania pokontrolnego,
  • zapewnienie niezależności w wykonywaniu obowiązków diagnosty samochodowego
  • obowiązek systematycznego podnoszenia kwalifikwacji diagnostów poprzez okresowe szkolenia uzupełniające kończące się egzaminem państwowym przedłużającym uprawnienia,
  • rozbudowa systemu szkolenia funkcjonariuszy Policji w Wydziale Ruchu Drogowego i inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego w zakresie kontroli emisji spalin,
  • zwiększenie liczby kontroli emisji spalin podczas codziennej służby,
  • przestrzeganie zasad kalibracji urządzeń pomiarowych do kontroli emisji spalin.
prowadzisz warsztat samochodowy?

Maseczki w warsztacie samochodowym – obowiązkowe czy nie?

Pod koniec listopada 2020 r. w Dzienniku Ustaw (Dz.U.2020.2091) pojawił się zapis na temat obowiązku zakrywania ust i nosa w miejscu pracy. Konieczność zakrywania nosa i ust przy użyciu części odzieży, maseczki, maski, przyłbicy lub kasku miała dotyczyć także mechaników samochodowych, których liczba przekracza 1 osobę na pomieszczenie.

Kilka dni później, na początku grudnia 2020 r. szybko zmieniono treść rozporządzenia. Rząd uznał, że aż tak daleko idące restrykcje wykraczają poza realny stopień zagrożenia zarażeniem koronawirusem, zezwalając pracodawcom na decydowanie o konieczności noszenia maseczek w miejscu pracy przez mechaników samochodowych. Fala krytyki, która napłynęła przez kilka dni obowiązkowego noszenia maseczki w serwisach wskazywała na duży dyskomfort pracy oraz nierespektowanie zasad bezpiecznej i higienicznej pracy.

Przeczytaj jak odkażać i dezynfektować samochody klientów podczas zagrożenia COVID-19

prowadzisz warsztat samochodowy?

Wentylacja warsztatu samochodowego w czasie zimy

Zapewnienie mechanikom samochodowym bezpiecznych i higienicznych warunków pracy w warsztacie leży po stronie pracodawcy. Pomijając ryzyka związane ze skaleczeniami, zmiażdżeniami i złamaniami kończyn w trakcie obsługi samochodu, dużym zagrożeniem jest wdychanie spalin silnikowych. Zima to szczególny okres, w którym przypominają sobie o tym wszyscy pracujący na hali. W razie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy niespełnienie wymagań kodeksu pracy grozi karą do 30 000 zł.

Latem, gdy bramy przez większość czasu są otwarte pracownicy odnoszą złudne wrażenie, że nic im nie grozi. Badania pokazują, że system wentylacji warsztatu powinien działać nie tylko zimą, ale także latem. Zwykłe otwarcie bramy może powoduje uczucie przewiewu, jednak niebezpieczne cząsteczki spalin mogą gromadzić się w nadmiarze w narożnikach czy kanałach hali.

wentylacja warsztatu samochodowego

Niebezpieczne składniki spalin

W ogólnym rozrachunku silnik Diesla generuje więcej zanieczyszczeń powietrza niebezpiecznych dla człowieka, stąd znana już wszystkim obecność filtrów DPF. Tlenki azotu, tlenki węgla, węglowodory i cząstki stałe. To składniki, które chemicznie redukowane i utleniane są w katalizatorze oraz filtrze cząstek stałych. Zanim jednak katalizator czy DPF zacznie działać, musi osiągnąć odpowiednią temperaturę pracy, a to może być niemożliwe podczas krótkich rozruchów silnika do testu podczas wykonywanej naprawy. Ponadto usterki związane z silnikiem powodują zaburzenie prawidłowego procesu spalania, a w konsekwencji wydostawanie się jeszcze większej ilości niebezpiecznych i toksycznych składników spalin.

Światowa Organizacja Zdrowia sklasyfikowała spaliny silnika Diesla jako kancerogenne, a spaliny silnik benzynowego jako wywołujące choroby onkologiczne. Popularne cząstki stałe obecne są także po procesenie spalania benzyny, jednak jest ich nieporównywalnie mniej. Niebezpieczny jest natormiast ich rozmiar, który pozwala znacznie łatwiej wniknąć w płuca człowieka niż te Dieslowskie.

Normy jakości powietrza – dopuszczalne stężenia i natężenia czynników szkodliwych

Wartości dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych podzielono na 3 grupy.

  • NDS – grupa z najwyższym dopuszczalnym stężeniem. Określa ona poziomy stężenia, które towarzyszą pracownikowi w ciągu 8 godzin pracy przez pełny wymiar dni pracujących i nie wpływają ujemnie na stan jego zdrowia oraz stan zdrowia przyszłych pokoleń
  • NDSch – najwyższe natężenie chwilowe, które nie występuje dłużej niż 15 minut i nie częściej niż 2 razy w trakcie jednej zmiany roboczej, nie szybciej niż po 1 godzinie.
  • NDSP – czyli najwyższe dopuszczalne stężenie pułapowe, którego przekroczenie w jakimkolwiek stopniu grozi utratą zdrowia lub życia pracownika. Przekraczanie takiego poziomu stężenia czynników szkodliwych jest zabronione.

Granicę stężenia benzenu w powietrzu określono na 1,6 mg/m3 NDS. Badania labolatoryjne wykazały, że w warunkach warsztatowych wartość ta oscyluje w granicach 0,007-5,09 mg/m3. Norma została przekroczona ponad 3-krotnie, a ekspozycja na benzen przez czas 5-10 minut przy stężeniu 2% prowadzi do śmierci. Bezpieczny poziom dwutlenku węgla ustalono na poziomie 0,5%, a tlenek węgla obecny w spalinach przy stężeniu 0,64% uśmierci człowieka w ciągu 30 minut.

Metody wentylacji warsztatu samochodowego

Główny podział wyciągów spalin obejmuje pojazdy poruszające się po hali/budynku lub silniki pracujące na wyznaczonych stanowiskach. Pierwsza grupa odnosi się do Stacji Kontroli Pojazdów i fabryk samochodów. My skupimy się na wyciągach stanowiskowych, które mają zastosowanie w warsztatach samochodowych. Niektóre metody wyciągania spalin wymagają planowania i montażu jeszcze w trakie powstawania serwisu samochodowego, a w inne można doposażyć miejsce pracy w późniejszym czasie.

Podział odciągów spalin:

  • stacjonarne
    • kanałowe podpodłogowe
    • kanałowe podsufitowe
    • wiszące proste
    • wiszące bębnowe
  • mobilne
    • przenośne
    • przejezdne

Minimalne średnice przewodów odprowadzających spaliny nakładane na końcówkę rury wydechowej oraz minimalny wydatek wyciągu to:

  • 100 mm dla pojazdów osobowych oraz 400 m3
  • 125 mm dla samochodów dostawczych do 3,5 t oraz 700 m3
  • 150 mm dla pojazdów powyżej 3,5 t oraz 1300 m3

Nie wiesz jaki strumień wentylacyjny w odciągu spalin jest konieczny w Twoim serwisie samochodowym? Wynik zależny jest od pojemności skokowej silnika oraz prędkości obrotowej. W celu poznania indywidualnych wymagań skorzystaj z poniższego równania:

wzór na przepustowość wyciągu spalin

gdzie:

  • V – strumień objętości spalin usuwanych przez odciąg [m3/h]
  • Vh – pojemność skokowa testowanego pojazdu [l]
  • n – testowa prędkość obrotowa silnika pojazdu [obr./min]
  • 1,25 – współczynnik zawiększajacy wydajność odciągu spalin w stosunku do maksymalnej ilości emitowanych spalin przez pojazd.

Elementy warsztatowego wyciągu spalin:

  1. wentylator o odpowiednio dobranym wydatku objętościowym wyciągający spaliny
  2. elastyczny przewód wyciągowy z końcówką ssawną dopasowującą się do różnych rur wydechowych
  3. zacisk końcówki ssawnej umożliwiający beznarzędziowe i szybkie podłączenie do rury wydechowej
  4. mechanizm do podwieszenia wyciągu, lub bęben z systemem samoczynnego zwijania przewodu
  5. mechanizm automatycznego rozłączania wyciągu od rury wydechowej – w mechanizmach z szyną przejezdną

Ile kosztuje warsztatowy wyciąg spalin?

Koszt wyciągu zależny będzie od rozwiązania na jakie się zdecydujesz. Najtańsze są wyciągi mobilne, jednak zajmują one dodatkowe miejsce w przestrzeni warsztatowej i wymagają każdrazowego rozkładania i składania. Mobilny wyciąg spalin kupisz za ok. 3500 zł. Pozostałe rozwiązania wymagają poprowadzenia przewodów pod sufitem lub w podłodze, co znacząco podnosi koszt całkowity, jednak taki wyciąg jest praktycznie zawsze pod ręką. Zakup samego wentylatora dla jednego stanowiska to koszt ok. 1000-2000 zł., Sam wąż mocowany na rurze wydechowej to wydatek rzędu 100-200 zł. Jeżeli chciałbyś wyposażyć warsztat w odciąg podwieszany, lub bębnowy z systemem samoczynnego zwijania zapłacisz kolejno ok. 4500 zł i ok. 8000 zł. Jest to koszt samego zestawu wyciągu. W zależności od konstrukcji budynku doliczyć musisz koszt poprowadzenia instalacji podsufitowej wyprowadzającej spaliny na zewnątrz.

Prowadzisz serwis samochodowy?